კიელის მსოფლიო ეკონომიკის ინსტიტუტის (IfW Kiel) ახალი ანგარიში „Endgame: The State of the Russian Economy“ ასკვნის, რომ მოსკოვის ფისკალური ბუფერები დიდწილად ამოწურულია. ავტორთა განცხადებით, ეს ვითარება დასავლეთს ეფექტური და გადამწყვეტი ზომების გატარების შესაძლებლობას აძლევს.

„ომის პირველ წლებში რუსეთის ეკონომიკა უფრო მდგრადი აღმოჩნდა, ვიდრე ბევრი ელოდა. თუმცა რეზერვები ახლა ამოწურულია და ეკონომიკური ბაზა მნიშვნელოვნად შესუსტდა“, — განაცხადა IfW Kiel-ის პრეზიდენტმა მორიც შულარიკმა. მისი თქმით, ეკონომიკური ზრდა შეჩერებულია, ხოლო სპარსეთის ყურის ომის შედეგად ნავთობის ფასების ზრდა ბიუჯეტზე, სავარაუდოდ, მხოლოდ დროებით დადებით გავლენას მოახდენს.

კვლევის მიხედვით, რუსეთის სუვერენული ფონდის ლიკვიდური აქტივები ომის დასაწყისში არსებული მშპ-ის 6.5%-დან 2026 წლის აპრილისთვის 1.8%-მდე შემცირდა. ამასთან, 2026 წლის პირველ კვარტალში ფედერალური ბიუჯეტის დეფიციტმა მთელი წლის სამიზნე მაჩვენებელს გადააჭარბა, ხოლო ნავთობისა და გაზის შემოსავლები წინა წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით 45%-ით შემცირდა.

ანგარიშის თანახმად, კრემლი სამხედრო ხარჯების შესანარჩუნებლად სულ უფრო მეტად ეყრდნობა არასაბიუჯეტო დაფინანსებას, კრედიტების სწრაფ გაფართოებასა და საბანკო სისტემის ირიბ მხარდაჭერას, რის გამოც მკვეთრად გაიზარდა რუსული კომპანიების ვალები.

„რუსეთის მთავარი შეზღუდვა დღეს არა ფულზე, არამედ ადამიანებზე, ტექნოლოგიებსა და საწარმოო სიმძლავრეებზე ხელმისაწვდომობაა“, — აღნიშნავს ეკონომიკური ბლოგის ავტორი მეთიუ კლაინი. მისი თქმით, რეკორდული სამუშაო ძალის დეფიციტისა და სანქციების ფონზე, სამხედრო ხარჯების შემდგომი ზრდა მხოლოდ ინფლაციის რისკებს ზრდის.

ანგარიშის ცენტრალური მიგნება რუსეთის ჩინეთზე მზარდი დამოკიდებულებაა. ჩინეთზე ამჟამად რუსეთის მთლიანი საგარეო ვაჭრობის დაახლოებით 35% მოდის, ხოლო 2022 წლის შემდეგ რუსეთში სანქცირებული კრიტიკული სამხედრო კომპონენტების იმპორტის ზრდის სამი მეოთხედი სწორედ ჩინეთზე მოდის.

„მოსაზრება „უსაზღვრო პარტნიორობის“ შესახებ მალავს მზარდ ასიმეტრიას. რუსეთმა მიიღო ეკონომიკური გადარჩენის გზა, მაგრამ ჩინეთმა მიიღო ბერკეტები“, — აცხადებს ორგანიზაცია Bruegel-ის უფროსი მკვლევარი ალისია გარსია-ერერო.

ანგარიშის ავტორების აზრით, ეს ვითარება დასავლეთს რუსეთის წინააღმდეგ პოლიტიკის გამკაცრების შანსს აძლევს. სტოკჰოლმის გარდამავალი ეკონომიკის ინსტიტუტის დირექტორი ტორბიორნ ბეკერი მიიჩნევს, რომ მთავარი აქცენტი ნავთობის ფასის ზედა ზღვრის აღსრულებასა და რუსეთის „ჩრდილოვანი ფლოტის“ შეზღუდვაზე უნდა გაკეთდეს.

ექსპერტები ასევე ითხოვენ ექსპორტის მკაცრ კონტროლსა და ახალი „უკრაინის მხარდაჭერის ტარიფის“ შემოღებას იმ რუსულ საქონელზე, რომელიც ჯერ კიდევ შედის ევროპის ბაზარზე — თხევად ბუნებრივ აირზე, ქიმიკატებსა და სასუქებზე. „გასულმა თვეებმა აჩვენა, რომ სანქციების აღსრულებას დიდი მნიშვნელობა აქვს. ევროპის გამოწვევაა, რუსეთის მზარდი ეკონომიკური მოწყვლადობა მყარ სტრატეგიულ ბერკეტად აქციოს“, — აჯამებს მორიც შულარიკი.