ჟენევაში გაეროს ადამიანის უფლებათა საბჭომ 2 ივლისს საქართველოს შესახებ უმაღლესი კომისრის ანგარიში მოისმინა, რომელიც, სხვა საკითხებთან ერთად, თბილისს მოუწოდებს, „გადახედოს“ 2025 წელს სადავო კანონებში მიღებულ ცვლილებებს და 2024-2025 წლების საპროტესტო აქციების დროს ადამიანის უფლებათა სავარაუდო დარღვევების შესახებ „სწრაფი, დამოუკიდებელი და საფუძვლიანი გამოძიება“ ჩაატაროს.

ადამიანის უფლებათა საბჭოს 62-ე სესიაზე ანგარიშის წარდგენისას, გაეროს ადამიანის უფლებათა უმაღლესი კომისრის (OHCHR) ოფისის გლობალური ოპერაციების დეპარტამენტის დირექტორმა, მაარიტ კოჰონენ შერიფმა განაცხადა, რომ დოკუმენტი მოიცავს „ადამიანის უფლებათა სფეროში არსებულ ძირითად მოვლენებს“ საქართველოში, მათ შორის რუსეთის მიერ ოკუპირებულ აფხაზეთსა და ცხინვალის რეგიონში 2025 წელს, ასევე, OHCHR-ის ადამიანის უფლებათა უმაღლესი კომისრის უფროსი მრჩევლისა და საქართველოში მოქმედი გუნდის მიერ გაწეულ ტექნიკურ დახმარებას.

მან განაცხადა, რომ ადამიანის უფლებათა უმაღლესი კომისრის ოფისმა აღნიშნა „საქართველოში მიმდინარე რიგი საკანონმდებლო, ინსტიტუციური და პოლიტიკური მოვლენები, რამაც ადამიანის უფლებების თვალსაზრისით სერიოზული შეშფოთება გამოიწვია“. მისი თქმით, „სამოქალაქო სივრცის შემზღუდავი და გაერთიანების, გამოხატვისა და მშვიდობიანი შეკრების თავისუფლების ხელყოფის შესახებ კანონმდებლობის მიღების“ ტენდენცია 2025 წელსაც გაგრძელდა.

კერძოდ, შერიფმა უცხოელი აგენტების რეგისტრაციის აქტი (FARA) და გრანტების შესახებ კანონში, შეკრებებისა და მანიფესტაციების შესახებ კანონში, ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსსა და სისხლის სამართლის კოდექსში შეტანილი ცვლილებები დაასახელა.

მისი თქმით, OHCHR-ი „კვლავ შეშფოთებულია საპროტესტო აქციების კონტექსტში ადამიანის უფლებების დარღვევის შესახებ ბრალდებებით, მათ შორის თვითნებური დაპატიმრებებით, არასათანადო მოპყრობით და დემონსტრანტების, ჟურნალისტებისა და მედიის მუშაკების წინააღმდეგ ძალის არასათანადო ან არაპროპორციული გამოყენებით“.

აღნიშნა რამ რომ 2026 წლის მაისში რამდენიმე სამართალდამცველი დააკავეს 2024 წლის ბოლოს გამართული აქციების დროს ჩადენილ ძალადობაში სავარაუდო მონაწილეობის ბრალდებით, შერიფმა განაცხადა, რომ „OHCHR მოუწოდებს ხელისუფლებას, ჩაატაროს სწრაფი, დამოუკიდებელი და საფუძვლიანი გამოძიება ყველა ასეთ ბრალდებაზე, რათა უზრუნველყოფილი იყოს პასუხისმგებლობა და სათანადო პროცესისა და სამართლიანი სასამართლოს გარანტიების სრული პატივისცემა“.

ოკუპირებული აფხაზეთისა და ცხინვალის რეგიონებში არსებულ ვითარებაზე საუბრისას, შერიფმა კიდევ ერთხელ გაიმეორა, რომ 2017 წლიდან ადამიანის უფლებათა საბჭოს არაერთი მოწოდების მიუხედავად, OHCHR-ს კვლავ არ მიეცა ოკუპირებულ რეგიონებზე წვდომა.

მან ასევე მოუწოდა „ყველა შესაბამის პირს“, ხელახლა გახსნას ადმინისტრაციული სასაზღვრო ხაზების გასწვრივ არსებული ყველა გამშვები პუნქტი, მოხსნას „გადაადგილებაზე შეუსაბამო შეზღუდვები“ და მოაგვაროს „ადამიანის უფლებათა დარღვევების კუთხით არსებული ბრალდებები, განსაკუთრებით ისინი, რომლებიც გალისა და ახალგორის რაიონებში მცხოვრებ ეთნიკურ ქართველებზე აისახება“.

„ვწუხვართ, რომ OHCHR-ს რეკომენდაციების უმეტესობა არ შესრულებულა და ამ პერიოდში ადამიანის უფლებათა მდგომარეობა არ გაუმჯობესებულა. პირიქით, ის გაუარესდა“, – დასძინა შერიფმა.